388 miljoen vervolgde christenen wereldwijd

De Tweede Kamer debatteerde op woensdag 1 april in commissieverband met minister Berendsen (Buitenlandse Zaken) over christenvervolging. Namens de SGP sprak Chris Stoffer. Zijn bijdrage aan het debat is hieronder te lezen.

In vele kerken zal het vrijdag weer klinken. ‘Vader, vergeef het hun, want zij weten niet wat zij doen.’ Hier klinkt het eerste kruiswoord van Jezus op Golgotha. Hoe is het mogelijk: zo zwaar lijden en dan toch bidden voor je vervolgers? Toch is dat precies de opdracht van Goede Vrijdag. Gods liefde laten schijnen, dwars door de pijn van vervolging heen. 388 miljoen vervolgde christenen wereldwijd: laten we niet alleen hun lijden zien, maar vooral hun getuigenis.

Afgelopen zondag was het opnieuw raak. Ditmaal in een universiteitswijk in Jos, Nigeria. “Hoe lang gaat dit nog door? Onze mensen sterven,” zo zegt een jeugdleider. Zo’n tien gewapende mannen, in uniform en op motoren, rijden de wijk binnen en openen het vuur. Met minstens dertig doden tot gevolg. Dit is inmiddels een overbekend patroon, met name in sub-Sahara Afrika. En ja, etnische spanningen en conflicten over land en water spelen onderhuids een rol. Dat moeten we serieus nemen in ons mensenrechtenbeleid. Maar laten we daar niet in blijven steken. Dat doet geen recht aan de diepe, existentiële dimensie van religieus geweld.

Deze aanslag vond plaats op Palmpasen, voor christenen wereldwijd het begin van de Stille Week.

• Kan de minister bevestigen dat het zeer aannemelijk is dat hier sprake was van doelgericht geweld tegen christenen?

Syrië is niet voor niets de hardste stijger op de Open Doors Ranglijst. In het bijzonder vraag ik aandacht voor Koerdische christenen met een islamitische achtergrond, een groep die dubbel kwetsbaar is. Daarom vraag ik de minister:

• Is hij bereid er bij de Syrische overgangsregering, de Koerdische Regionale Overheid en de Iraakse centrale autoriteiten op aan te dringen dat deze groep actief wordt beschermd, inclusief het recht op officiële registratie van geloofsverandering?
• Is hij daarnaast bereid zich er binnen de Europese Unie voor in te zetten dat het recht op geloofswisseling grondwettelijk wordt verankerd in de nieuwe Syrische grondwet?

Het belang van diplomatie bij het vragen van aandacht voor de positie van vervolgde christenen is niet te overschatten. De SGP is dan ook verheugd dat de Europese Commissie na anderhalf jaar opnieuw een speciaal gezant voor godsdienstvrijheid heeft benoemd. Het betreft een voormalig Eurocommissaris, niet de eerste de beste. Maar tot dusver was de Europese gezant een onbetaalde baan en had diegene welgeteld één parttime assistent.

• Kan de minister toezeggen dat hij zich in Brussel inspant voor meer ondersteuning, voldoende budget en een stevig mandaat voor deze gezant?

En laat ik er gelijk dít bij zeggen. Als de vervolging van christenen écht ‘een kernprioriteit van het mensenrechtenbeleid’ is, zoals demissionair minister Van Weel in februari schreef, dan voert dit kabinet de motie uit die bij de begroting BZ werd aangenomen.

• Zijn voorganger had de SGP al hoog zitten, maar van een CDA-minister verwacht ik al helemaal dat hij budget vindt voor behoud van de gezant voor vrijheid van religie en levensovertuiging. Graag een reactie.

Aandacht voor de religieuze dimensie van conflict via internationale fora en diplomatie is noodzakelijk, maar op zichzelf niet genoeg.

• Kan de minister aangeven hoe hij binnen het nieuwe FOCUS-instrument invulling geeft aan het beschermen van religievrijheid?
  • Welk deel van de gereserveerde 35 miljoen specifiek besteed wordt aan de bescherming en veiligheid van christenen?
  • Waar worden deze middelen ingezet en hoe prioriteert het kabinet?

Tot slot. De VS en Europa zijn recent partnerschappen aangegaan in West-Afrika en de Sahel in het kader van terrorismebestrijding.

• Is de minister bereid om de vervolging van christenen nadrukkelijker te betrekken bij de analyse van jihadistisch geweld, en dit ook een volwaardige plaats te geven in het contraterrorismebeleid?