13 oktober 2026

Europa moet kleur bekennen over migratie en veiligheid

De Tweede Kamer debatteerde op dinsdag 13 oktober over de Europese Top. Lees hieronder bijdrage van Diederik van Dijk.

Never waste a good crisis! Als de gebeurtenissen bij Ceuta ons íets leren, dan is het dat Europa zijn migratiebeleid en crisisparaatheid moet aanscherpen.
Laat deze Raad een historisch keerpunt blijken, want migratie wordt steeds vaker ingezet tegen ons, als instrument van geopolitiek. Ik roep hierbij graag de crisis aan de Poolse buitengrens met Belarus uit 2021 in herinnering. De Nederlandse positie was altijd dat pushbacks in strijd zijn met Europees en internationaal recht.

  • Is dat nog steeds de lijn, of erkent het kabinet dat pushbacks in uitzonderlijke gevallen als Ceuta legitiem zijn?
  • Schaart Nederland zich bij de lidstaten die vinden dat asielprocedures moeten kunnen worden opgeschort bij een onverwachtse instroom van déze omvang?

Binnenkort verschijnt de reguliere voortgangsbrief van de Commissie over de inzet op migratie.

  • Wat verwacht het kabinet hier minimaal van?

Als migratiewoordvoerder heb ik meermaals de vinger gelegd bij het probleem van schijnerkenningen bij Chavez-verblijfsaanvragen.

  • Het kabinet heeft voldoende binnenlands huiswerk , maar is het daarnaast bereid zich in te zetten voor een eenduidige Europese aanpak van schijnerkenningen, zodat verschillen tussen lidstaten niet leiden tot oneigenlijk verblijfsrecht of nationaliteitsverlening, of eraan bijdragen dat minderjarigen op straat belanden?

De SGP steunt de militaire steun aan Oekraïne en het streven naar een eerlijke lastenverdeling. Dat andere landen achterblijven, ontslaat Nederland niet van zijn verantwoordelijkheid. Maar er is ook een andere kant: achterblijvende steun van Europese bondgenoten ondermijnt het draagvlak onder onze eigen bevolking. Het is toch niet uit te leggen dat de VS, Canada en Japan – op duizenden kilometers afstand – per hoofd van de bevolking meer militaire steun hebben gegeven dan Frankrijk, Spanje en Italië?

  • Wat gaat de MP concreet doen zodat deze landen hun verantwoordelijkheid nemen?

Hulp aan Oekraïne moet hand in hand gaan met sancties tegen Rusland. De SGP doet twee concrete suggesties voor aanvullende stappen:

  1. Sanctioneer de onderdelen van het Russische staatsbedrijf Rosatom die de staatskas spekken en militaire voordelen opleveren. Zonder specifiek díe divisies uit die medicijnen en medische isotopen ontwikkelen.
  2. We hebben het veel over België en Euroclear gehad, maar betrek ook Russische staatsactiva in Frankrijk bij de financiering van Oekraïne, zodat er een spreiding is van juridische en financiële risico’s. Voor ons weegt mee dat Frankrijk bij het laatste sanctiebesluit afdwong dat twee oligarchen van de sanctielijst werden geschrapt.
  • Is de MP bereid hier werk van te maken?

Over sancties gesproken… Uit de geannoteerde agenda blijkt niet welke aanvullende maatregelen het kabinet bepleit tegen Hamas en de Palestijnse Islamitische Jihad.

  • Ziet de MP hier écht ruimte voor, of blijft het bij een plichtmatige oproep? Als het kabinet dit niet concreet invult, ontstaat de indruk dat deze zinsnede een schaamlap is om Israël verder onder druk te zetten.

Tot slot. Vrijdag kwam het nieuws naar buiten dat de Palestijnse Autoriteit opnieuw de verkiezingen uitstelt. Twintig jaar Abbas leert dat van uitstel altijd afstel komt. De PA heeft 7 oktober nooit als terreurdaad bestempeld, volhardt in het belonen van nabestaanden van zogenoemde ‘martelaars’ en gedoogt nog altijd antisemitisch lesmateriaal. Híerover zou het moeten gaan in de Raad, in plaats van de obsessie met een EU-boycot tegen nederzettingen.

  • De SGP hoort graag welke gevolgen het kabinet verbindt aan het afblazen van de Palestijnse verkiezingen.

Tot slot, Amerikaanse sancties tegen het Strafhof houden de gemoederen bezig.
Goed dat het kabinet onderzoekt hoe Europese banken het betalingsverkeer kunnen garanderen, maar wapper niet lichtzinnig met het Europees ‘blokkeerstatuut’. Europa kan zich nu echt geen olie op het vuur permitteren.
Daarom moedigt de SGP het kabinet aan om komende zes maanden te benutten om te komen tot een diplomatieke uitweg met de VS.