21 april 2026
Het antisemitische beest is uit zijn hol gekropen
"Tot in de haarvaten van onze samenleving wordt Jodenhaat gelegitimeerd," aldus SGP-Kamerlid Diederik van Dijk bij het debat over antisemitisme. Hij bepleit een maatschappelijk tegenoffensief van de Rijksoverheid om het antisemitische beest er weer onder te krijgen. Lees hier zijn volledige spreektekst.
Abel Herzberg schreef in 1946, teruggekeerd uit concentratiekamp Bergen Belsen, profetische woorden over het lot van het Joodse volk: “Hoe men het ook keert of wendt, het blijft een merkwaardige geschiedenis. Een heel kleine stam, die eenmaal leefde op een strookje grond, ver weg, grenzende aan de woestijn, leeft de ene eeuw na de andere, zonder enige macht en ongewapend, en het ene wereldrijk na het andere gaat te gronde. En in zijn ondergang beschuldigt het die kleine stam telkens opnieuw de oorzaak te zijn van al zijn onheil en tracht hem te verdelgen. […] De vijand zocht naar een middel om haar ongedaan te maken. […] Hij heeft die vernietiging altijd nagestreefd, in ieder geslacht. En het is ondenkbaar dat hij ooit opgeven zal. […] Zelfstandig echter treedt hij zelden op, hij geeft er de voorkeur aan de bondgenoot te zijn van een of ander belang. Hij wacht, als een huurling in reserve, totdat er op een goede dag een doffe roffel wordt getrommeld die hij zich herinnert uit de dagen zijner vrijheid.”
De doffe roffel op de trom van het antisemitisme is alweer een aantal jaren te horen. En de vijand heeft weer een belang gevonden om daarmee als bondgenoot het Joodse volk te belagen. Te midden van de zee aan onrecht in het Midden-Oosten is juist het kleine landje aan de Middellandse zee het mikpunt van agressie. Alsof juist die democratie de pest van onze beschaving is. Het gaat er hier niet om dat de staat Israël brandschoon zou zijn en dat alle handelingen goed te praten zijn. Het gaat om wat Herzberg zegt: de vijand zoekt een geschikt belang om als bondgenoot op te trekken tegen het Joodse volk. De buitensporige aandacht voor de staat Israël geeft het antisemitisme vleugels.
De vijand is uit zijn hol gekropen. Hij durft zich openlijk te vertonen op onze straten, zwaaiend met vlaggen. En dat niet alleen. Het is onrustbarend hoeveel cultuurpodia actief de rode loper uitrollen. Ook het stadion is niet alleen het toneel van een potje voetbal, maar we kunnen er verwerpelijke spreekkoren horen en rappers kunnen er duizenden volpompen. Tot in de haarvaten van onze samenleving wordt antisemitisme gelegitimeerd.
Ik blijf even staan bij de rol van universiteiten. Op 2 april kreeg Francesca Albanese een eredoctoraat van de universiteiten van Brussel, Gent en Antwerpen. Het lijkt een surrealistische film, antisemitisme gelauwerd! Dit is waanzinnige wetenschap. Ziet het kabinet ook welke ondermijnende werking zulke acties hebben? Hoe presteren instellingen het om juist nu iemand met zulke omstreden uitlatingen te huldigen? Dat de instellingen er goed over nagedacht zeggen te hebben, is extra zorgelijk. Ik verwacht, in lijn met de Taskforce, een reflectie van het kabinet die verder gaat dan het uitleggen van de formele bevoegdheden en respect voor elkaars verantwoordelijkheden.
De SGP ziet ook goede ontwikkelingen en maatregelen. Maar helaas krijgen we het antisemitische beest er niet onder met beleid en wetgeving. Een maatschappelijk tegenoffensief van de Rijksoverheid zelf is nodig. Als we zien op hoeveel podia antisemitisme een plaats krijgt en dat podia voor Joden zelfs worden gesloten, zal de overheid zelf podia moeten creëren. Als de politiek niet meer urgentie uitstraalt, zal zelfs de politie uiteindelijk geen soelaas bieden. Meer aandacht is nodig voor de maatschappelijke wortels en de voedingsbodem. De samenleving moet in alle haarvaten weten dat de overheid het antisemitisme niet duldt. Is het kabinet bereid een langdurige campagne te organiseren samen met vertrouwenwekkende, bekende Nederlanders in alle sectoren van de maatschappij? In de sport, het theater, het onderwijs en de media. Samen met kerken en maatschappelijke instellingen. Samen met iedereen.